17 Yorum

Katı gıdaya geçiş

Geçen hafta bugün, beşinci ay doğum gününde Derin’in kontrolü vardı. Aslında geçen hafta herhangi bir gün gidecektik ama bir önceki Pazar günü ateşlenip de ateşi Pazartesiye sarkınca apar topar gittik doktora.

Önce hastalığıyla ilgili bir not: Bu aralar viral enfeksiyon çok yaygınmış, nitekim Derin de kapmış. Görüntüde sadece ateşi vardı (çok yüksek değildi, en fazla 37.6 olmuştu). Ancak boğazının kıpkırmızı olduğunu söyledi doktorumuz. Canım benim, daha beşinci ayında tanıştı hastalıkla.

Viral olduğu için doktor ilaç falan vermedi. Bol emzirilecek, hatta ateşli olduğundan su da verebilirsiniz dedi. Biz de azar azar su vermeye başladık.

Gelelim yazımızın asıl konusuna: Katı gıdalara geçiş.

Doktorun muayenehanesine vardığımızda Derin, derin derin uyuyordu. Hazır konuşma fırsatı bulunca doktorumuz katı gıda konusuna giriş yapmak istedi. Derin, son iki aydır az kilo aldığından bu seferki kontrolünde de yeterince kilo almamış olsaydı altıncı ayı beklemeden bu ay başlayacaktık katı gıdalara.

Önce ben doktora şöyle bir soru yönelttim: Doktorum, civanım. Bu emzirme olayı lüks vallahi! Şimdi kim uğraşacak kadı gıdayla, püreyle, neyle? Ne olur yani hiç başımızı ağrıtmasak… Bir yaşına kadar sadece emzirsek?

Gayrı ciddi yönelttiğim bu sorunun ciddi bir dayanağı da yok değildi aslında. Emziren Anneler grubunda okuduğum bir yazışmada bebeklerin bir yaşına kadar sadece anne sütüyle beslenmesinin sakıncası olmadığını, altıncı aydan itibaren verilmeye başlanan ek gıdaların anne sütünün yetersizliğinden değil, çocuğu yemek yemeye alıştırma düşüncesinden kaynaklandığını okumuştum.

Doktorumuz da bunu yarı doğrular, yarı katılmaz bir şekilde yanıtladı: Altıncı aydan itibaren verilen ek gıdaların bebeği yemekle tanıştırmak için verildiği doğrudur. Ancak bir yaşına kadar sadece anne sütü vermek doğru olmaz. Nitekim, ilerleyen zamanlarda protein eksikliği görülebilir, bu nedenle ek gıdayla takviye etmek gereklidir.

Zaten benim de niyetim gayrı-ciddiydi, ama hani, bir yoklayayım dediydim.

Her neyse… Derin uyandıktan sonra kilosuna baktık, bu ay gayet güzel aldığını gördük. (Demek ki gece uyandırmalarımız işe yaramış) Bu sebeple de sadece anne sütüne bir ay daha devam edebileceğimize, ve katı gıdalara altıncı aydan itibaren geçiş yapabileceğimize karar verdik.

Geçişimizi özetle şöyle anlattı doktorumuz:

İki türlü geçiş yapabiliriz: Sebze ya da meyve ile. Meyve ile geçiş yapmanın avantajı, tatlı olduğu için yemek isteyecek olması. Dezavantajı ise, sonrasında daha tatsız olan sebzelere burun kıvırma ihtimali.

Sebze ile başlayacaksak: 1 küçük patates, 1 küçük havuç, 1 küçük kabak ve 1 tatlı kaşığı pirinci haşlıyoruz. Sağılmış anne sütü ile ezerek tel süzgeçten geçiriyoruz. Günde sadece 1 tatlı kaşığı ile başlıyoruz. Her gün miktarı bir tatlı kaşığı arttırıyoruz. 10 ila 14 günün sonunda toplamda 100-200 ml’ye kadar çıkabiliriz (eğer alıyorsa)

Bu 10 ila 14 günün sonunda yemeklerine zeytinyağı da eklemeye başlayacağız. Pişirdikten sonra 1 tatlı kaşığı sızma zeytinyağı koyacağız.

Bu öğünü öğlen veriyoruz. Israrcı olmuyoruz. Amacımız, bebeğin yemekle tanışmasını, ağız tadının alışmasını sağlamak.

Meyve ile başlayacaksak: Şu ara mevsim meyveleri olan şeftali, armut ve elmayla başlangıç yapacağız. İlk hafta şeftali, ikinci hafta armut, üçüncü hafta elma veriyoruz. Sebzelerde olduğu gibi, bir tatlı kaşığı ile başlıyor, her gün bir tatlı kaşığı arttırıyoruz. En fazla 150-200 ml’ye çıkacak şekilde, her hafta başka bir meyve veriyor, düzeni oturttuktan sonra günbegün değişiklik yapabiliyoruz.

Meyveleri verirken püreyi tercih etmekle birlikte meyve suyu olarak da sunabiliriz.

Sebze ya da meyve ile başlamak kararını bana bıraktı doktorumuz. Deniz’de ne yaptığımızı düşünüyorum da, sanırım elma püresiyle başlamıştık. Mayıs ayıydı, henüz şeftali falan çıkmamıştı. Şimdi de herhalde ilk hafta sebze, sonra meyveyle başlarım diye düşünüyorum. Gerçi bu geçişi yapmadan önce tekrar kontrole gideceğimiz için tekrar konuşma imkânımız olacak.

Katı gıdaların dışında konuştuğumuz bir diğer şey de destekli oturtma konusuydu. Doktorumuz beşinci aydan önce destekli de olsa oturtmamızı istemiyordu Derin’i. Muayene sırasında evirdi, çevirdi, ve bundan sonra destekli oturma konusunda bir sıkıntımız olmadığını söyledi.

Ben de Deniz’in mama sandalyesini tavan arasından çıkararak mutfakta baş köşeye yerleştirdim. Her ne kadar yemeklere henüz başlamayacak olsam da biz yemek yerken Derin -uyanıksa- bizimle otursun istiyorum. Bugün öğlen ilk denememizi yaptık. Oldukça eğlenmiş göründü.

Deniz’de yaptığım yemek hatalarını Derin’de yapmamaya kararlıyım.

Bakalım bu lafımı yedirecek mi bana Derin oğlum.

17 yorum

  1. geçmiş olsun elifcim…bu aralar 6. hastalık yaygınmış, 3 gün süren çok yüksek olmayan ateş sonrasında spesifik döküntü yaparak seyredip, kendiliğinden geçiyormuş bilginize…

  2. Yemek yerken Derin'i de masada oturma fikriniz bence çok faydalı. Ben benimkilere (3 adet canavar) hep öyle yaptım (mama sandalyesine oturabildikleri zamandan ititbaren bizimle birlikte yemek masasında oturdular), hiç birinin yemek konusunda bir problemi yok. Hatta biz yerken onlara dişleri çıkmaya başladığında ellerine kemirebilecekleri yiyecekler veriyordum ki hem de kendi kendilerine yemek yemeye alışsınlar. Bana göre bu şeklide yemek kültürünü öğrenmiş oluyor çocuklar.
    Televizyon karşısında ya da bir oyuncakla oyalanırken çocuklara yemek yedirilmesini ben şahsen yanlış buluyorum. Gözlemlediğim kadarıyla da genelde bu şekilde oyalanarak yemek yedirilen çocuklarda sonrasında yemek problemi ortaya çıkıyor, mızmızlanan, yemek seçen, annelerinin ya da bakıcılarının ellerinde tabak arkalarından koşturulan çocuklar oluyorlar.
    Gerçi siz zaten tecrübeli bir annesiniz ama bu tercihinizin inan ki çok faydasını görüceksiniz.
    Sevgiler.

  3. peki ya yoğurt o nezaman başlıycak?

  4. Demir'in kilo alışı fazla olduğu için biz 6. ayda denemelere başlayıp 7. ayda ek gıdaya öğün olarak geçmiştik. Meyvenin tatlı olması nedeni ile daha sonra sebzeyi reddedebileceğinden geçiş için sebzeyi önermişti bizim doktorumuz. Biz direk yağlı bir geçiş yapmıştık 🙂 Hatta doktor zeytinyağlı yemeği kendimize nasıl pişiriyorsam aynı şekilde ama sadece biraz daha fazla pişirmemi söylemişti. Tuz yerine az miktar deniz ya da kaya tuzu kullan dedi. İlk günden itibaren çatal ile ezdik sadece. Damak tadı için kesinlikle karma karışık şeyler yapma dedi. Mesela pırasa yapıyorsan havuç, pırasa ve pirinç kullan sadece dedi… Ve en önemlisi -ki sen de uygulamaya ilk günden karar vermişsin zaten – sofraya bizim ile oturmasını söylemişti. ilk aklıma gelenler bunlar sanırım.

    Aynı doktora gidip aynı tavsiyeleri alan yakından tanıdığım 3 farklı çocuk çok farklı geçişler yaptılar. Her çocuk başka oluyor. Umarım Derin'in ki çok kolay olur ve öyle devam eder. Kolay gelsin 🙂

  5. Geçmiş olsun.
    Biz de yeni geçirdik, ateş olmadı ama üst solunum yolları fena oldu. Yagmur şu anda 7,5 aylık.
    Ek gıdalara meyveyle başladı.
    Ve aynen sebzeye alışmakta çok güçlük çekti. 1 ay boyunca hergün 1-2 tatlı kaşığı için kabak, havuç, patates, fasulye, biber herşeyden karıştırıp sebze püresi yaptım.
    Ama sonunda alıştı 🙂 Kesinlikle zorlamamak gerektiğini ben de okumuştum. Yemek yeme güdüsüne zarar veriyormuş.
    Şimdiden kolay gelsin.

  6. Bende ilk bebegim ve napsam diye düşünüyordum bu aralar faydalı oldu 🙂

  7. Gecmis olsun Derin'e.

    Amerika'da kati gidalara gecis yaparken 3 gun boyunca sadece bir cesit gidayi verip cocugun alerjik reaksiyonunu kontrol etmeyi oneriyorlar karisik verilirse neye alerjisi oldugu tam anlasilamayabilir diye. 3 gun bezelye, sonraki 3 gun havuc verdikten sorna havuclu bezelyeli tavuk vermek ok, amac ayni anda sadece bir yeni gidanin olmasi.

    Kolay gelsin!

  8. geçmis olsun Elif. kati gidalara geçis gercekten büyük bir adim. ama henüz gecis yapmasaniz da mama sandalyesine oturtmani takdir ettim. birincisinde yapilan hatalar 2.sinde tekerrür etmez insallah… kolayliklar

  9. Ben de oglumda yaptigim yanlislari yinelemek icin kati gida olayina cok ozen gosterdim. Kizim 6. aya yaklastiginda 'baby led weaning' fikriyle tanistim. Hakkinda cok guzel bir kitap var, ve takip ettigim bir cok 'natural mama' bunu uyguluyor. Cok kisa ozeti; yemegi bebegin kendisinin kesfedip, neyi yiyebiliyorsa onu yemesine izin vererek, yani bebegin sizi yonlendirmesiyle hareket ediyorsuniz. Hic pure ile ugrasmayip, kemirebilecegi, damaklariyla ezebilecegi herseyi basklangictan itibaren veriyorsunuz. Tabiki tuzlu, sekerli, islemden gecmis vs yiyecekler degil. Saglikli oldugu surece kendi yedigimiz herseyden -ama asla elimizle beslemeden- bebege sunuyorsunuz. Bu hem bebegin yiyecekle cok mutlu bir iliski kurmasini sagliyor, hem de kendisi kontrolu elinde tuttugu icin bogazina kacma riskini azaltiyor. Kizim simdi 8,5 aylik. Cok buyuk posiyonlar yiyemiyor tabi, buyuk oranda anne sutuyle besleniyor. Bu aksam seritler halinde kestigim lazanyadan verdim, kulaklarinin icine kadar kiyma doldu ama yuzunu gormeliydiniz. Cok eglendik, cok. Size de iyi eglenceler dilerim. Kati gidalarda eglenmeyi unutmamak lazim.

  10. Teşekkür ederim.

    HANNA DENİZ – ben televizyn tuzağından kaçayım derken Deniz'e kitap okuyarak yemek yedirmeye başladım. Yola çıkışımız hatalıydı yani. Sizin de dediğiniz gibi umarım bu sefer tecrübelerim işe yarar.

    ARZU – Yoğurt henüz yok, ancak Deniz'e ne zaman verdiğimizi de hatırlamıyorum! Önümüzdeki ay doktorumuza soracağım.

    HALE – Aynen, biz de o yüzden her hafta yeni bir sebze ya da meyve vereceğiz.

    AYŞE – Bu püre yapmama, olduğu gibi verme işi ilgimi çekiyor. Ama denemeye cesaretim var mı, bilmiyorum. Bir düşüneceğim.

    Sevgiler hepinize…

  11. merba Elif hanım benim size bi sorum olucak Derinin az kilo aldıgını söylediniz 1 ayda kaç kilo alınca normal oluyo ki doktorunuz kilosunu az buldu ? benim 3.5 aylık bi oglum var dün kontrolu vardı 43 günde 900 gr almış bana az geldi burdaki ebelerde iyi oldugunu söylediler ama ( ben burdakilerin bilgisine güvenmiyorum ) bukonuda bişiler yazarsanız seviniirm oglumu anne sütüyle besliyorum yetmiyomu düşüncesi sardı iki gündür 🙁

  12. merhaba Elif,

    Benim Deniz'imin de aydır kilo alışı az oldugu icin -ayda 400-500 gr. kadar- biz katı gıdaya 5. ayın sonunda geçtik, ve doktorumuzun onerisi uzerine meyveyle başladık. kuşluk vakti meyve, oglen sebze puresi/corbası, aksam anne sutune ek olarak irmikli veya pirincli muhallebi.

    ama sebzeyle bizim de basımız dertte, yılmadan devam ediyorum bakalım son unda kim pes edecek? bu surecte anne sutu konusunda ne dedi doktorunuz? ogun olarak meyve-sebze alacaksa anne sutunu sonrasında sunun, alıyorsa alsın dedi bizim doktor ama ben simdilik uykudan uyanınca anne sutu verip 1-1.5 saat sonra meyveyi vermeyi tercih ediyorum, cunku kızım uyanır uyanmaz emmezse cok zor kabul ediyor. Ilk zamanlarda olmasa da meyve sebze miktarı arttıkca sizde anne sutunun zamanı veya miktarı degisecek mi?

    • Hayır, Işıl, henüz anne sütünü azaltmayla ilgili bir şey konuşmadık. Önümüzdeki ay daha detaylı konuşacağız sanırım, paylaşırım.

      Bu aşamada söylediği tek şey bu sebzeleri ezme işini anne sütüyle yapabileceğimdi.

  13. her doktor çok farklı şeyler söylüyor. biz doktorun söylediği gibi kendimize ne yapıyorsak tuzsuzunu defneye yediriyoruz. kıymalı karnabahar, etli taze fasulye (ama bundan sonra yiyemeyeceğiz seneye kadar), yayla çorbası, sarı mercimek çorbası (kırmızıdan daha faydalıymış), karnabahar, kerevizin de olduğu sebze püresi ya da çorbası, evde mayaladığım yoğurt şimdiye kadar verdiklerim arasında. tabii biz de başlayalı bir hafta kadar oldu. kızım 6 ayını geçen hafta doldurdu. :o)

  14. Yaşam Notlarım

    bebeğim 8 aylık, anne sütü devam ediyor… kahvaltı, meyve püresi ve sebze çorbasına da başladık ama miniğim çok iştahsız.. neredeyse kendisini sadece anne sütü ile doyurmaya çalışıyor.. gün içinde sık sık anne sütü dışındaki gıdaları veriyorum.. kimi kez yiyor kimi kez reddediyor… ne yapacağımı bilemiyorum.. doktor, kilosunu ve gelişimini normal buluyor ama bence zayıf (3-10 persentil arasında, ki doğduğundan beri öyle).. bana yardımcı olabilir misiniz, tavsiyelerinizi merakla bekliyorum…

    • 1 yaşına kadar anne sütü dışındaki gıdaları sadece tattırmak için veriyorlar. En azından bizim doktorumuz öyle demişti.

      Bebeğinizin bulunduğu persentil küçük olabilir, ancak doğduğundan beri artan bir büyüme trendi varsa o zaman endişelenmenizi gerektiren bir durum da olmayabilir. Benim küçük oğlum da hep 25 persentilde oldu. Kilosu az, ancak boyu uzuyor; öyle olunca da endişe etmiyoruz.

      Her bebeğin bünyesi, yeme alışkanlıkları farklı. 8 ay bir bebeğin hem kahvaltı, hem meyve, hem çorbayı sıkıntısız yemesi için çok çok erken bir süre bence. Evet, bunu yapan iştahlı bebekler de var ama en azından benimkiler onlardan biri olmadı hiç 🙂 Bırakın çocuğunuz yemekle kendi ne zaman isterse o zaman tanışsın.

      Eğer gelişimi konusunda endişeliyseniz bir başka doktordan daha görüş alabilirsiniz. Ancak yaşı itibarıyla yapması gerekenleri yapıyorsa, ve belirli yükselen bir eğtide büyüyorsa ben çok endişelenmezdim.

  15. Yaşam Notlarım

    Cevabınız için teşekkür ederim. Sanıyorum anne sütü de dengeyi biraz bozuyor, yani onu doyuruyor ya da doyma noktasına yakın bir yerde bırakıyor ve benim iştahsız da idare ediveriyor 🙂 Ne yapalım, dediğiniz gibi her çocuk bir değil. Komşumun iki hafta küçük oğlu, belki de anne sütü almadığı için, herşeyi şapır şupur yediğinden kafama çok takıyorum bazen. Dediğinizi uygulayıp içimi ferah tutacağım, olmadı bir başka doktordan fikir alıveririm.