111 Yorum

Hediye Kitap: Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü

Son zamanlarda tuhaf bir alışkanlık geliştirdim: Aynı anda birkaç kitap okumak.

Son zamanlarda dediysem, bir senesi var belki… Doğru  mudur, etik ve kabul gören bir okur davranışı mıdır, bilmiyorum. Bildiğim, bunun evrimsel bir sonuç olduğunu düşünmeye başladım… Nasıl cep telefonlarının çıkması ve SMS mesajlaşmanın günümüz iletişiminin bir parçası haline gelmesiyle başparmağımızın işlevi arttıysa, internetin doğuşuyla beraber herhangi bir konu hakkındaki kaynak sayısının neredeyse sonsuza varması, kitaplara erişilebilirliğin kolaylaşması, okunacak kitap sayısının artması beni sonsuz bir kitap denizinin ortasındaymışım gibi hissettiriyor. Ben de bu denizin ortasında elimi uzatabildiğim birkaç farklı türde kitap belirliyor, o anki ruh halime uygun olanını okuyorum. Kimini elimden bırakamıyorum, kimini bitirmem haftalar hatta aylar alıyor, kiminden ara ara besleniyorum. Böyle bir ruh hali ve davranış biçimi geliştirdim.

İşte bütün bu ahval ve şerait içinde zaman zaman okuduğum kitaplardan biri var bugün HepsiBurada.com’la hediye kitaplarda: Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü

Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü

Tudem’in geçtiğimiz sene içinde yayınladığı Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi öğretim üyesi ve aynı fakülte bünyesindeki Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin (ÇOGEM) kurucusu da olan Prof. Dr. Sedat Sever’in, uzun yıllar çeşitli dergi, gazete ve kitapta çocuk edebiyatı ve okuma kültürü ilişkisi üzerine yayımlanmış yazılarını bir araya getiriyor.

Prof. Dr. Sedat Sever, çocuk-edebiyat-yaşam üçgenini farklı boyutlarıyla mercek altına alarak, çocukların okuma kültürü edinme sürecinde karşılaştıkları temel sorunlar üzerine alternatif çözüm önerileri sunuyor. Çocuk kitaplarında şiddet, çocuk kitaplarının öğretici olma zorunluluğu, anadili ediniminde çocuk kitaplarının işlevi gibi konularda farklı bakış açıları sunan Sever, kimi yazarların eserlerinden de örnekler vererek, gündeme getirdiği sorulara derinlik kazandırmayı ihmal etmiyor.

diyor kitabın tanıtımında Tudem.

Kitabın girişinde çocukların hangi yaşlarda nelere ilgi duyduğundan yola çıkarak okul öncesi, çocuklara ilkokul ve ortaokul dönemlerinde ne tür kitapların hitap ettiğini anlatıyor yazar. Kitapla iletişimin okulöncesi dönemde “görsel okuma”yla başladığını söyleyen yazar, çocuğun kitapla ilişkisinin nasıl başlatılabileceğini şöyle anlatıyor:

İlk yıllarda ‘ayı, kuş, tavşan, köpek, ev, bardak’ gibi nesne ve kavramları tanına, özel kesimli-el yapısına uygun kitaplar, sesli ve özel dokulu kitaplar, banyo kitapları vb. ile çocuk-kitap iletişimi başlatılmalı; yalın çizgilerle oluşturulmuş, çocukların da çizgilerine öykünebilecekleri resimli kitaplarla bu iletişim sürdürülmelidir.”

“Ders vermek ders kitaplarının işidir. Edebiyatın temel sorumluluğu, çocuğun duygu ve düşünce evrenini beslemektir” diyen ve öğretmenler için tüyolar da veren yazar, Milli Eğitim sistemindeki çarpıklıklara ise şöyle değiniyor:

Milli Eğitim Bakanlığı’nın […] ilköğretim öğrencileri için uygulamaya koyduğu “100 Temel Eser” listesinin, çocuk-kitap iletişiminde sorunlara yol açtığı bilinmektedir. 100 Temel Eser’in çoğu, 1-8. sınıf öğrencilerinin okuma kültürüne katkı sağlayacak, onları yeni okumalara yönlendirecek kurgusal-yazınsal özellikler göstermemektedir.

Kitapta, bu konuda başka iç acıtan gerçeklerle birlikte çözüm önerileri de var… Öğretmenlerin her çocuk için bir “okuma dosyası” oluşturması, toplumun okuma kültürü konusunda aydınlatılabilmesi için MEB, Kültür Bakanlığı ve üniversitelerin bilimsel işbirliği yapması, yerel yönetimlerin çocukları/gençleri kitap ve sanatçıyla buluşturmak iççin daha yoğun çabalar harcamaları bunlardan sadece birkaçı…

Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü

Okuduğum kadarıyla bile alıntılamak istediğim o kadar çok şey var ki bu kitapta… Çocuk kitaplarına yansıtılan şiddet konusu mesela… “Çocukların ilgi, beğeni ve gereksinmelerine uygun olmayan, duygu ve düşünce sağlığı açısından sakıncalar yaratabilecek metinlerin” MEB tarafından tavsiye edilen kitaplarda ve hatta ders kitaplarında yer alıyor olmasının aslında Türkiye’nin 1990 yılında imzaladığı Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’ye aykırı olduğunu öğreniyorsunuz mesela bu kitaptan… “Peki şiddet, hayatın içinde olan bir şey; çocuk kitaplarında yer almasın mı?” sorusunu ise şöyle yanıtlıyor yazar:

Çocuk kitaplarında, kurgulanan yaşam durumlarının gerçeklere de göndermeler yapması gereğinden hareketle, bir olgu olarak yaşamın değişik evrelerinde karşılaşılan örselenmeler ve şiddet, yaş gruplarının özellikleri de göz önünde bulundurularak belli ölçüde ele alınabilir. Ancak, kurgusal olaylar dizisinde yer alan şiddet içerikli davranış ve eylemler, çocuklarda kaba güce karşı bir anlayışın oluşmasına katkı sağlamalıdır.

Ben en iyisi kitabın tamamını buraya alıntılamadan burada bırakayım ve Prof. Sever’in geçen sene katıldığı bir programın videosuna link vereyim.

Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü, sadece akademisyenler için değil, çocuk edebiyatına ilgi duyan, çocuk edebiyatının gücünü keşfetmek isteyen, çocuklara ve çocuklarla kitap okumaktan hoşlanan herkesin merakını besleyecek bir kitap. Anne-babaların oturup okuyabilecekleri gibi, çocuklarının sınıf öğretmenlerine ya da Türkçe öğretmenlerine de hediye etmeyi düşünebilecekleri bir kaynak…

Çocuk Edebiyatı ve Okuma Kültürü ile ilgileniyorsanız, yorum kısmı kapanana kadar buraya yorum bırakmanız yeterli. Çekilişi Random.org üzerinden yapacak ve kazananı yine yorum kısmında duyuracağım.

İyi şanslar!

111 yorum

  1. Evet…. Gerçekten istiyorum bu kitabı.

  2. Dilerim her birimiz okuyarak çocuklarımıza örnek oluruz.

  3. Bende çok istiyorum. Özellikle beni kitap okurken gördüğünde sıkılmıyor musun kitap okurken diyen oğluşum için..

  4. bende istiyorum 🙂

  5. Sansimizi deneyelim…

  6. Harika olur 🙂

  7. bu kitap için şansımı denemeliyim

  8. yine bir şans denemesi… Haydi bakalım belki çıkar?

  9. harika bir kitaba benziyor

  10. Okumayı öğrenmek ve öğretmek… Hadi bakalım…

  11. Hem çocuğun görsel estetik bakımından gelişimini destekleyecek, hem de iyi nitelikte yazılmış çocuk kitabı bulmak o kadar zor ki. Umarım bu kitapta ismen tavsiyelere de yer verilmiştir.

  12. :))

  13. tam da ihtiyacım olan 🙂

  14. ben ben ben …. 🙂

  15. Keşke benim olabilseydi bu kitap

  16. Didem Aygen Cakiroglu

    Okuyup, okutmak icin istiyorum.

  17. bende istiyorum bu kitabı

  18. Ben çok istiyorum bu kez bize çıksın 🙂

  19. Tam benlik bir kitap 🙂

  20. Kitabı çok merak ettim….

  21. Yine geldim. Şans bana gül lütfen:)

  22. bende istiyorum bu kitaptan

  23. bu kitabi okumak istiyorum 🙂

  24. Bende istiyorum..

  25. Umarım bu sefer çıkar.

  26. Kızıma.

  27. Okuma listemize bir kitap daha eklendi 🙂

  28. Ben kazanmak istiyorum:)

  29. bu sefer lütfen

    • Tebrik ederim, kitap size çıktı. Size bir e-mail gönderdim, adres bilgilerinizi bekliyor olacağım.

  30. Üniversitede ders aldığım sevgili hocam Sedat Sever in kitabına tabi ki ben de talibim.Yazdıklarını okuması çok keyifli, ama O nu dinlemek anlatılamaz bir haz verir insana.Ağzımız açık dinlerdik kendisini :))

  31. Tekrar deneme 🙂

  32. Keşke bu sefer bana çıksa

  33. İstiyorum

  34. Umarım benim olur ☺️☺️

  35. Bana çıkmazsa da gider alırım…

  36. Hadi bakalım:)

  37. Kitap ilgimi çekti

  38. Kitaplara çok meraklı 15 aylık kızım için ve okumayı çok sevdiğim için ben de istiyorum bu kitabı 🙂

  39. Kızım Ada için 🙂

  40. bu kitap gerçekten çok güzel.

  41. Uzun zamandir olusturmak istedigim kitap aliskanligina belki faydasi olur bize cikarsa….

  42. Kitap ilginç. Tam da okumak istediğim bir kitaptı.

  43. Gercekten de tam hediyelik bir kitap

  44. Linkteki programı da keyifle izledim.Sedat Hoca gibi akademisyenlerin görüşlerini anne-babalar olarak önemsemeliyiz.Kendisinin diğer kitaplarını da okumam gerektiğini farkettim.Teşekkür ederim.

  45. Bu güzel kitabin benim olmasını isterim.

  46. şans kapıyı iki kere çalar mı?

  47. Benim olmali bu kez:))

  48. isti,yorum

  49. biz de istiyoruz oglumla.

  50. kitabı bizde istiyoruz 🙂

  51. ben de istiyorum bu kitaptan:))

  52. çocuk edebiyatı ilgi alanım. bir kenara not aldım okunacaklar listesinde artık

  53. hadi bakalım :))))

  54. bize de, bize de 🙂

  55. ışıl öztaşbaşı

    Harika ve oldukça faydalı bi kitapmış talibiz;)

  56. Umarim bu sefer bana cikar.

  57. haydi bakalım

  58. Alinacaklar listesine ekledim….

  59. Bu kitap okunur…

  60. merhaba

    bu kitabı istiyorummm:)))) umarım ben kazanırımmm…

  61. ben de.:)

  62. bende istiyorum…

  63. Talibim

  64. Umarız bu defa bize çıkar . Çünkü biz de bu kitabı istiyoruz.:)

  65. bu sefer olsun…okumayı da soktuk:)

  66. beril için istiyorum

  67. şans bana gülermi??

  68. Ben de talibim…

  69. çocuklarıma daha bilinçli kitap almayı öğrenmek için istiyorummm

  70. tudem yayınlarını seviyorum çok kaliteli bana çıkarsa öğrencilerim için de kızım için de güzel olur.

  71. sıra bende artık 🙂

  72. Her zamanki gibi istiyoruz 😀

  73. Kitabı daha önce duymamıştım, çok merak ettim doğrusu…

  74. bende bende

  75. sansımızı bir kez daha deneyelim bakalım:) …..

  76. hımm güzel bir kitap istiyorum ben bunu

  77. AYNEN BEN DE AYNI ANDA 3 KİTAP OKUYORUM,RUH HALİME GÖRE:)

  78. Belki bu sefer.

  79. Okuma kültürünün gerçekleşmesi dileğiyle.Bu tür kitapların geleceğin belleklerini aydınlatmada iyi bir araç olduğunu düşünüyorum.

  80. kendime ve öğretmenimize güzel bir hediye olacak:)

  81. random.org seni seviyorum,

  82. İstemez miyim bu kitabı hiç?

  83. Çok güzel bir çalışma olmuş, çok isterim ben de:)

  84. Merak ettim. Bize çıkmazsa da alıp okuyacağım.

  85. istiyorum..

  86. belki bana çıkar:)

  87. Bize çıksın 🙂

  88. yararlanılabilir bir kitap:)

  89. BANA ÇIKSINNNN

  90. şans belki güler:)

  91. Bu kitabı okumayı cok istedim gercekten!

  92. benim olsunnn

  93. Ben de okumayı isterim.

  94. Benim de aynı anda okuduğum kitap sayısı çok yüksek, malesef bu alışkanlığımdan kurtulamadım.
    Belki bunu da ekleyebilirim başucuma

  95. Şansımı deneyeyim.. Sevgiler..

  96. Bu sefer benim olsun ama 🙂

  97. şans bu bellimi olur

  98. Bu kez sans bizim 🙂

  99. Kızımla şansımizi denemek istiyoruz

  100. İstiyorum, benim olsuuun.

  101. şans….

  102. bu kitaba talibim.

  103. bende istiyorum

  104. sansım bol olsun..benim olsun.ömrümün olsun:)

  105. şans, kısmet…

  106. kitaba talibim kızım ve oglum için

  107. hatice özdemir

    kitaba talibim

  108. Eşim için kazanmalıyım

  109. Herkese gösterdiğiniz ilgi için teşekkür ederim. Kitap Mehtap’a çıktı, kendisiyle iletişime geçtim.